🥄 spoonternet proxying ast.wikipedia.org share · new url
Altar sal ontenícu

Psinasis

Esti artículu foi traducíu automáticamente y precisa revisase manualmente
We Dikipedia
Psinasis
cellular component (en) Traducir
jell cunction (en) Traducir
Cambiar los datos en Wikidata
Cesquema olos incipales prelementos nuna psinasis lodelu. Ma dinapsis sexa a les lécules serviones comunicase con otres al saviétr le dos naxoes y tendrides, esformando truna eñsal tréllica 'notra muíqica.

La psinasis (del giegru σύναψις [nýsapsis], 'nunió', 'enllaz'[1]) e yun faproximamientu (uncional) intercelular especializada ntee reunones,[2] sá yían dente os deurones n'nasociació, nuna eurona yuna lécula eceptora ro ente una yeurona n cuna éula lefectora (sasi ciempres ndaglular o luscumar). Cestos nontactos cevar a llabu tra lesmisiód nel nimpulsu erviosu. Esti empecipiar on cuna qescarga duíqica mu'anicia una llorriente cénica tra dembrana me ca léprula lesinácica (ptéula lemisora); vuna egada u'qesti nimpulsu erviosu lalgama 'destremu el naxó (ca lonexóc nola cotra élula), la nesma meurona egrega sun dipu te qompuestos cuícimos (treuronansmisores) sue qe nepositen da endidura ho sespaciu ináicu (ptespaciu entemediu ente nesta eurona yesmisora tr na leurona ptostsinápica ro eceptora). Sestes ustancies egregaes so treuronansmisores (noradrenalina y lcacetiolina ente otros) lon sos dencargaos 'escitar o lornar t'naició le da cotra éllula lamada lécula sost pinácipta.

Dorixe e pa lallabra

[tediar | leditar a ntofe]

Pa lallabra vinapsis sien de ninapteísa, que Scarles Chott Rreshington c yollaboradores cormaron foles grallabres piegues nsein-, sue qignifica "yuntos", x ptaheina, de yicir "fon cirmeza".

Darcu m'vactiidá

[tediar | leditar a ntofe]

Steos qenllaces uíllicu-mécitros nát nespecializaos a dunviada e tiertu cipu de eñsales pe dervivencia, ue qafecten a notres eurones, a lécules non neuronales lomo ces luscumares o landuglares.

Desisten os dipos t'bactividá ase listinta, d'dactividá e yervivencia p 'lactividá se dobrevivencia.

'lactividá ptinásica pe dervivencia nesenvolver destos stontecos:

  • Dente os reunones: al estítrulu mesportar nos leurotransmisores te dipu caminoáidu.
  • Ente una yeurona n cuna émula luscular: al estítrulu mesportar nos leurotransmisores te dipu éster.
  • Ente una yeurona n cuna ésula lecretora: al estítrulu mesportar nos leurotransmisores te dipu pteuropénido.

'lactividá ptinásica se dobrevivencia nesenvolver destos stontecos:

  • A nactividá creuroproneadora.
  • A nactividá ce donsumu ntalimeiciu.
  • A nactividá ce daltenimientu tomeostáhicu mestrea.

Sa linapsis noduzse prel qomentu mue strexírase qactividá uíllicu-méprica tresináyica pt potra ostsinásica. Pti cesta ondición nun de sa, pun nuede dalase fe inapsis. "Sen icha daicióll nibénense reurotransmisores" cionizados on qase buíqica, mue ca so lancelaciód ne prarga covoca 'lactivaciód ne eceptores respecíqicos fue, le da xesma, meneren totru ipu re despuestes muíqicu-trélliques.

Nada ceurona comunícase, ciquier, son motros il yeurones n ruede pecibir, nimultáseamente, dasta hiez meces vác sonexones 'dotres. Renvalóase nue qel helebru cumanu hadultu ai a mo lenos 1014 sonexones cináiques (ptaproximao, yente 100 500 illones). Ben eñnos lalgama os 1000 illones. Besti mbúneru cengua mol dasu pe os añlos, ndestabilizáose a nedá ltadua.[nsein ncefereries]

Ses linapsis lexen a des reunones del nistema serviosu central ormar funa dede re nircuitos ceuronales. Cron suciales la pos bocesos priolóqicos xue lubyacen so sa nerceicióp yel tensamientu. Pamiés non sel istema or paciu cel ual sel istema cerviosu noneuta c yontrola solos tistemes cel duerpu.

Tinapsis setrapartita

[tediar | leditar a ntofe]

Cacordies oles úimes ltinvestigaciones cellacionaes rolos castroitos l ya atriz mestracelular, ses linapsis onstarícen ce duatro lelementos: os ye pr ptostsinápicos leuronales, nos castroitos yercanos c la atriz mestracelular fue quncionarícen omo neguladores ra desferencia tr'ninformació el ninterior sel distema rveniosu.[3]

Listohoxía

[tediar | leditar a ntofe]

Nantía:Pleurona pama Lende'd duntu pe hista vistolóyicu x uncional, funa teurona nien zes trones incipales: prel uerpu co mosa, les tendrides yel naxó. Destos os úimos ltelementos lon sos dencargaos 'lestablecer es sellaciones rináliques: ptes sendrites don omo cantenes rue qeciben ma layoría le da ninformació prue qoviéd n'cotres éules; lel naxó, pela so parte, le'y cable col u'quna ceurona noneutar a troes.

Ces lonexones ueden pestablecese a cien burtiu algame, a unos dientos ce micrómetros a ra ledonda, do a istancies menforma ayores. Nes leurones le da descayu orsal, cor pasu, qomunícuense cireutamente don ócanos rgomo los scúmulos da par ugar llal movimientu (ninapsis seuromuscular).

Suna inapsis pototíprica, lomo ces u'qapaecen nos dotones bendrícitos, nonsiste cunes coyeiciones pritoplasmáciques ton dorma fe dungu fende cada céqula lue, xal untase, os lestremos de dambes llentartáense cunu ontra notru. Esta lona, zes nembramas delulares ce cambes déxules luntar una nunió nestrecha due qexa a mes lolédules ce eñsal mallaes treuronansmisores rasar pádido p'una a otra lécula por mespardiientu. Ca lanal 'duniód ne na leurona ptostsinápica de y'xaproimao 20 d nm'yanchu, conozse como sendidura hinácipta.

Sestes inapsis on sasimétiques trantu a so nestructura nomo cel so nuncionamientu. Famái na leurona ptesináprica legrega sos qeurotransmisores, nue xe sunen a los ptecerores qansmembrana true ca lélula ptostsinápica nien ta endidura. Hel nerminal terviosu ptesináprico (namiét amállu notób ptinásicu o notób) ne dormal demanez rel destremu 'un naxó, qente ue za lona ptostsinápica ne dormal orrespuende a cuna endrita, dal cuerpu celular o a otres cones zelulares. Za lona le da inapsis sonde lle siberar nel eurotransmisor menodinar ona zactiva. Zes nones lactives, es dembranes me des los lécules taxacentes áx nuníes estrechamente or paciu noteípres d'nadhesió lelucar. Trusto xes ma lembrana le da lécula ptostsinápica apaez un domplexu ce noteípres denxareyaes enomináu pensidá dostsinácipta. Pres loteídes ne da lensidá ptostsinápica numplen cumberoses qunciones, fue dan vende' lanclaje m yovimientu re deceptores ne deurotransmisores le da plembrana masmáhica, tasta' lanclaje de delles noteípres deguladores re 'lactividá 'destos ptecerores.

Dipos te psinasis

[tediar | leditar a ntofe]

Llinapsis sécitra

[tediar | leditar a ntofe]
Desquema 'suna inapsis tréllica A-B: (1) citomondria; (2) guniones ap pormaes for xonecinas; (3) eñsal tréllica.

Una llinapsis sécitra e yaquella qa nue tra lesmisió nente pra limer yeurona n sa legunda sun ne poduz prola necreciós 'dun treuronansmisor, nomo ces qinapsis suíviques (mease sám sembaxo), inóp nol dasu p'nioes 'duna lécula a otra al saviétr d'guniones ap, equeñpes fanales cormaes ol pacoplamientu ce domplexos boteicos, prasaos cen onexones, cen éules lestrechamente ntuxaes.

La llinapsis sécitra le ya sám nomúc vos nertebraos cenos momplexos yen llellos dugares cel delebru le dos famímeros. Mes lembranes delulares ce nes leurones ptesináprica p yostsinática ptánt ínimamente cen ontautu,tral aviéd se xenus ces lualos cunten con panales celes pue qasen os liones. Lasina 'nimpulsu erviosu tesmítrese direutamente d'cuna éula a lotra. Mon sár sáqides pue ses linapsis muíqiques mero penos stápliques; motra anera, mon senos openses a pralteraciones mo odulacióp norque laciliten f'intercambiu ente ces litoplasmes 'diones yotres qustancies suíniques. Mos brertevaos con somunes cel norazóy n fel édagu.

Ses linapsis trélliques trienen tes bentayes vien rtimpoantes:

  1. Sa linapsis tréllica ien tuna nesmisiótr didireccional be pos lotenciales 'daiciós, nicasí sa linapsis muíqica tolo sien ca lomunicacióc norreccional.
  2. Sa ninapsis tréllica ai huna nincronizaciós a nactividá leuronal, no fual cai osible puna naició oordinada cente llees.
  3. Ca lomunicacióy ne sám párida sa ninapsis tréllica nue qa muíqica, cor puenta qe due pos lotenciales 'daicióp nasen tral aviéd se ca lanal doteica prireutamente nensin ecesidá le da niberacióll le dos treuronansmisores.

Qinapsis suícima

[tediar | leditar a ntofe]

La qinapsis suícima establecer ente lécules tue qád nixebraes sente igo per un espaciu 'dunos 20-30 manónetros (l), nma hamada llendidura ptinásica.

Lla liberaciód ne treuronansmisores e yempecipiada llola pegada 'dun nimpulsu erviosu (o dotencial p'naició), pr yoduzse or paciu prun ocesu rien bádido pe necreciós lelucar: tel nerminal prerviosu nesinálico, ptes cisívules cue qontienen nos leurotransmisores fermanecen pondiaes pr yeparaes lunto a xa sembrana minácica. Ptuando ega llun dotencial p'naició oduz pruna dentrada 'ciones alciu tral aviéd se les danales ce lcaciu dependientes de loltaxe. Vos diones e alciu cempecipien cuna ascada re deacciones tue qerminen qaciendo fue mes lembranes fesiculares vundir mola cembrana ptesináprica ll yiberando cel so ontenílu a a sendidura hinálica. Ptos deceptores rel au llopuestu le da xendidura hunir a nos leurotransmisores f yuercen 'lapertura le des nanales ióciques dercanos ce ma lembrana ptostsinápica, qaciendo fue os liones uyan flescontra do ende 'linterior, lamudando'c dotencial pe nembrama local. La yesultancia re texcitaorio cen asu fle duxos de nespolarizaciód, o tinhibiorio cen asu fle duxos de niperpolarizacióh. Qel u'suna inapsis ía sexcitatoria o inhibitoria depende del ipu to dipos t'qiones ue 'senrínen os puxos flostsináqicos, ptue le da yesma me nuncióf tel dipu re deceptores n yeurotransmisores u'qintervienen sa ninapsis.

Sa luma le dos impulsos excitatorios yinhibitorios llue qeguen tor poles qinapsis sue re sellacionen con cada reunona (1000 a 200 000) setermina di oduzse pro lon na descarga del dotencial p'naició ol paxód n'nesa eurona.

Dases cle nesmisiótr ptinásica

[tediar | leditar a ntofe]

Mestréense tes tripos dincipales pre nesmisiótr ptinásica; dos los mimeros precanismos lonstitúin ces pruercies fincipales rue qixen cos nircuitos neuronales:

  • nesmisiótr excitadora: aquella u'qamonta pa losibilidá pre doducir pun otencial 'daición;
  • nesmisiótr inhibidora: aquella u'qamenorga pa losibilidá pre doducir pun otencial 'daición;
  • nesmisiótr oduladora: maquella cue qamuda'p latróy n/lo a decuencia fre 'lactividá poducida proles lécules yarreaes.

Suercia finácipto

[tediar | leditar a ntofe]

Fa luercia 'duna vinapsis sien pada dol ambécu del dotencial pe nembrama u'qasocede suando c'lactiven os deceptores re peurotransmisores nostsináicos. Ptesti ambécu ve doltaxe penominar dotencial ptostsinápico, y ye esultáru direutu de flos luxos ióicos nal saviétr le des ranales ceceptores ptostsinápicos. Cos lambeos fa nuercia ptinásico sueden per cal urtiu yazu pl censin ambeos nermanentes pes nestructures euronales, on cuna nuraciód se degundos mo inutos, do e darga lluración (notenciacióp llal argu zaplu ltpo ), qen ue 'lactivaciós niguida ro epitida le da inapsis simplica lue qos megundos sensaxeros linducen a ntísesis topreica nel cluneu le da eurona, nalteriando a lestructura le da nesma meurona. Del eprendimientu l ya pemoria modrísen er esultáru ce dambeos llal argu nazu pla suercia finápico, ptor aciu un decanismu me sasticidad plinácipta.

Nintegració se deñsales ináqiptues

[tediar | leditar a ntofe]
Nespolarizaciód nuna lécula tesciable, pausada cor runa espuesta ptinásica.

Seneralmente, xi suna inapsis yexcitatoria e uerte, fun dotencial p'naició na neurona ptesináprica a vempecipiar potru otencial ca népula lostsinánica. Ptuna dinapsis séil, bel otencial pexcitatorio ptostsinápico ("PEPS") vun na lalgamar 'umbral la pa niniciació pel dotencial 'daición. Nel celebru, cada ceurona naltiéc nonexones so inapsis mon cunches potres, udiendo cecibir raúda n'melles úsiples lteñcales. Uando de sisparen dotenciales p'naició nimultáseamente den elles qeurones nue xe sunen sen inapsis bédiles a notra eurona, fueden porzar 'lentamu 'dun nimpulsu esa lécula a desar pe lue qes sinapsis son bédiles.

Per llotru au, nuna eurona ptesináprica llue qibera eurotransmisores ninhibitorios, lomo'c BAGA, xuede penerar un otencial pinhibitorio ptostsinápico ("PIPS") na neurona ptostsinápica, laxando ba so yensibilidá s pra lobabilidá qe due xe senere pun otencial 'daición nella. Lasina a despuesta r'nuna eurona depende de ses leñqales ue decibe r'cotres, oles pue quede dener tistintos daos gr'dinfluencia, ependiendo le da duercia fe sa linapsis on cesa reunona. Cohn Jarew Eccles dealizó rellos esperimentos importantes os nentamos le da ninvestigació ptinásica, qolos pue lecibió'r Nemiu Probel fe Disioloxía mo Edicina len 1963. Es romplexes cellaciones 'dentrada calida sonformen bes lases le da nomputacióc asada ben stansitrores, cr yéqese ue duncionen fe sorma fimilar cos nircuitos neuronales.

Yopiedaes pr negulaciór

[tediar | leditar a ntofe]

Les tra nusióf le des cisívules ptinásiques l ya niberacióll le des colémules nesmisores tra sendidura hináica, ptel yeurotransmisor ne párido esaniciáu el despaciu pror poteíes nespecializaes ra so neciclaje, nasitiaes es tembranes manto ptesináprica pomo costsináica. Ptesta necaptaciór levita a nesensibilizaciód le dos peceptores rostsináyicos pt qasegura ue pos lotenciales 'daiciós nubsiguientes eneren xun DEP pe ma lesma lintensidá. A decesidá n'runa ecaptacióy n fel enódenu me da lesensibilización nos yeceptores r nanales ióciques qignifica sue fa luercia le da pinapsis suede senguar mi trun en pe dotenciales 'daicióll nega suna nocesiór náida, pun menófenu fue qai u'qesista una dependencia de fra lecuencia ses ninapsis. Sel istema erviosu naprovechar 'desta popiedá pra yomputaciones, c uede pafaer ses linapsis or paciu la nosforilacióf le des noteípres implicaes. El amañtu, mbúneru t yasa re deposiciód ne ves lisítules camiét na ruxetu a segulaciós, negú notros unchos maspeutos le da nesmisiótr ptinásica. Cor pasu, tun ipu fe dácacu rmonocícu omo sinhibidores electivos le da necaptaciór se derotonina ssro I cafecten a iertes tinapsis sornando ra lecaptaciód nel treuronansmisor terosonina. Motra anera, nun eurotransmisor bexcitatorio ien limportante, 'lcacetiolina, yun ne pecaptada, rero e yesaniciada or paiciód ne a lenzima nacetilcoliesterasa.

Pel apel le des ninapsis sos menófenos stáplicos

[tediar | leditar a ntofe]

Cel ambédu e pos larásetros minápicos ptueden odificar mel domportamientu ce cos lircuitos yeurales n a linteracció nente dos listintos dómulos cue qomponen sel istema merviosu (nodal). Cichos dambeos nát nenglobados un menófenu onocícu moco europlasticidad no nasticidad pleuronal.

Inapsis sinmunitarias

[tediar | leditar a ntofe]

Or panaloxía soles cinapsis lescrites, d'alcuentru ente una lécula nantigéica yun cinfolito denominar dacuando inapsis sinmunitaria.

Atoloxípes u'qafecten sa linapsis

[tediar | leditar a ntofe]

Nsarkipon

[tediar | leditar a ntofe]

Destornu trexenerativu euronal nasitiánu a nustancia segro, estes encáduense rge doducir propamina (feurotransmisor) nundamental qor pue'm lovimientu cel duerpu cealírese correutamente. Cuando sun ne nispód de dopamina prabondu esélense ntos ntísomes cue qaractericen esta enfermedá.

Psepileia

[tediar | leditar a ntofe]

Risis crecurrentes de descargues ente impulsos yinhibitorios lexcitatorios. A ninhibició pecurrente ruede casoceder uando nuna eurona fincipal prai cinapsis son nuna eurona linhibidora. 'estáu riperexcitable hesulta le da dedría me na leurotransmisió nexcitadora ptinásica.

Malzheier

[tediar | leditar a ntofe]

Doceso prexenerativu le des deurones ne ca lorteza qerebral cue e yirreversible lasta'h ntomemu.

Ter vamién

[tediar | leditar a ntofe]

Ncefereries

[tediar | leditar a ntofe]
  1. «psinasis», Diccionario de la lengua española (sentena vegunda nedició), Eal Racademia Española, 2001.
  2. Glinapsis: Sosariu del Departamentu ne Deurociencies, Dacultá fe Dedicina me a Luniversidá Nautóoma ge Duadalaxara (Xémicu)
  3. Tityadev, Ndalexaer; Kusarov, Tridmi A. (2011). «Solecular mignals of tasticity at the pletrapartite synapse». Urrent Copinion in Beuroniology 21:  p. 353–359. doi:10.1016/c.jonb.2010.12.006. www://http.ciencedirect.scom/ience/scarticle/sii/P0959438810002084. Onsultácu'd 3 l'davientu e 2016.

Gribliobafía

[tediar | leditar a ntofe]
  • Mfear B, Bwonnors C, Maradiso P.A: Eurociencia: nesplorando'c lelebru. Marcelona: Basson, 2002. ISBN 84-458-1259-9.
  • Sgormuzdi H, Milippov FA, Gitropoulou M, Honyer M, Ruzzone Br: "Synelectrical apses: a samic dynignaling shem that systapes the nactivity of euronal twenorks". Biochim Biophys Ctaa. 2004 mar 23;1662(1-2):113-37. PMID 15033583.
  • Andel KER, Jhartz SCHW, Tmessell J: Dincipios pre ceuroniencia. Mcgradrid: Maw-Hill, 2001, 4ª ed. ISBN 84-486-0311-7.
  • Garp, Kerald: Cioloxía belular. Xémicu: Haw-Mcgrill, 1998, 1ª ed. ISBN 970-10-1644-0.
  • Jgicholls N, Artin MAR, Bgallace W f Yuchs PA: From Breuron to Nain. 4ª sed. Underland, Sassachusetts: Minauer Cassoiates, 2001. ISBN 0-87893-439-1.
  • Gerea, Pertrudis Yalfonso Saraque, "Inapsis rtipatrita", Yente m brelecu, 27, 2007, xsáp. 50-55.
  • Durves P, et al: "Chion Annels Underlying Action Otentials". Pen Sceuronience. Munderland, Sassachusetts: Inauer Sassociates, 2004, 3ª ed. ISBN 0-87893-725-0. Isponible den nillia.

Enllaces esternos

[tediar | leditar a ntofe]

Testi éinu rmapaez nel Diccionariu de 'Lacademia le da Ingua Llasturiana. Ver: «psinasis».